Onder de uitgestrekte ijsvelden van Antarctica liggen veel grote meren. Dat weten wetenschappers al tientallen jaren. Ze dachten altijd dat die meren nergens mee verbonden waren. Maar de Europese radarsatelliet ERS-2 heeft nu laten zien dat tussen de meren onder het ijs misschien ook enorme rivieren lopen.
Britse wetenschappers deden de ontdekking. Ze bestudeerden de veranderingen in de hoogte van het ijsoppervlak. Uit heel precieze radarmetingen bleek dat het ijs boven een bepaald meer drie meter was gedaald. Boven twee andere meren, 290 kilometer verderop, was het ijs juist omhoog gekomen.
Hoe dat kan? Waarschijnlijk stroomt er een rivier zo groot als de Waal onder het vier kilometer dikke ijs. In zestien maanden tijd is er bijna twee kubieke kilometer water door een tunnel gestroomd die in het hard bevroren ijs is uitgeslepen.
'Uit deze nieuwe gegevens blijkt dat meren soms ineens een uitweg vinden. Er ontstaat dan een vloedstroom die grote afstanden aflegt,' zegt professor Duncan Wingham, van de universiteit van Londen.
'We kunnen niet zo maar een gat boren tot bij de meren. Dan zouden er nieuwe bacteriën in het water terecht kunnen komen,' zegt professor Wingham. 'We weten nu dat de vervuiling dan niet beperkt blijft tot een bepaald meer. Via het rivierenstelsel zouden ook de andere meren vervuild raken.
'We zagen deze meren altijd als op zichzelf staande biologische laboratoria. Maar dat moeten we nu dus anders gaan zien.'
