Πότε ήταν η τελευταία φορά που είδατε καταιγίδα με κεραυνούς; Είναι πολύ συχνές στον πλανήτη Γη, όπου τα καταιγιστικά σύννεφα προκαλούν συχνά ισχυρές ηλεκτρικές εκκενώσεις στην ατμόσφαιρά μας. Υπάρχουν ακόμα πολλά που δεν κατανοούμε σχετικά με τους κεραυνούς, αλλά μια εμπειρία που βίωσε ένας αστροναύτης της ESA έχει δώσει στους επιστήμονες πολλά να σκεφτούν.
Ο αστροναύτης ήταν ο Αντρέας Μόγκενσεν, ο οποίος βρισκόταν στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό το 2015. Καθώς βρισκόταν σε τροχιά, πετώντας πάνω από την Ινδία, έστρεψε μια κάμερα υψηλής τεχνολογίας προς μια γιγαντιαία καταιγίδα που μπορούσε να δει από ψηλά. Ο Αντρέας εντόπισε ένα μπλε ρεύμα που εκτοξευόταν προς τα πάνω στα ανώτερα στρώματα της ατμόσφαιρας της Γης. Έφτασε τα 40 χλμ. ύψος – περισσότερο από τέσσερις φορές το ύψος του Έβερεστ!
Το εντυπωσιακό βίντεο ήταν το πρώτο του είδους του. Η καταγραφή του περίεργου πίδακα από τον Ανδρέα έδειξε ότι υπάρχουν ακόμη πολλά να ανακαλυφθούν σχετικά με την ηλεκτρική δραστηριότητα στην κορυφή των καταιγίδων. Οι επιστήμονες άρχισαν να κατανοούν ποιοι τύποι νεφών μπορούν να προκαλέσουν τα μπλε τζετ και πώς αυτά μεταβάλλουν τη χημική σύνθεση του αέρα γύρω τους. Επίσης, αποδείχθηκε πόσο χρήσιμος είναι ο Διεθνής Διαστημικός Σταθμός για την παρατήρηση της Γης και των καταιγίδων της, καθώς αυτή η ανακάλυψη δεν θα είχε γίνει ποτέ από το έδαφος.
Οι επιστήμονες θα διαθέτουν σύντομα ένα νέο εργαλείο που θα τους βοηθήσει στις έρευνές τους σχετικά με τις καταιγίδες. Ονομάζεται «Atmosphere-Space Interactions Monitor» (Παρατηρητής Αλληλεπιδράσεων Ατμόσφαιρας-Διαστήματος), ή ASIM για συντομία, και αποτελείται από ένα σύνολο καμερών, φωτόμετρων και ανιχνευτών που μπορούν να παρατηρούν ακόμη και στην περιοχή των ακτίνων γάμμα και των ακτίνων Χ. Το ASIM αποστέλλεται αυτή τη στιγμή στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό, όπου θα τοποθετηθεί στο εξωτερικό του εργαστηρίου «Columbus» της ESA. Πολύ σύντομα θα διαθέτουμε την καλύτερη τεχνολογία στο ιδανικότερο σημείο για να μελετήσουμε τους κεραυνούς.
Αυτό είναι σημαντικό, διότι οι αστραπές επηρεάζουν τα αέρια της ατμόσφαιράς μας, τα οποία με τη σειρά τους επηρεάζουν το κλίμα του πλανήτη Γη, του σπιτιού μας. Οι μετρήσεις που θα πραγματοποιήσει το ASIM από το διάστημα θα συνδυαστούν με πληροφορίες από δορυφόρους και επίγειους σταθμούς σε όλο τον κόσμο. Στην προσπάθεια αυτή συμμετέχουν περισσότεροι από 100 εξειδικευμένοι εμπειρογνώμονες από οκτώ χώρες.
Θα θέλατε να συμμετάσχετε μαζί τους και να διερευνήσετε τα μυστήρια των κεραυνών;
Ενδιαφέρον στοιχείο: Ο αέρας στα υψηλά στρώματα της ατμόσφαιρας της Γης είναι πιο αραιός, γεγονός που επιβραδύνει την κίνηση των κεραυνών, καθιστώντας λίγο πιο εύκολο για τους αστροναύτες και τις συσκευές που βρίσκονται στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό να τους παρατηρήσουν!
