Meren zijn waardevolle water- en voedselbronnen, vooral in arme landen. Maar door overmatig gebruik, vervuiling en klimaatverandering gaat hun kwaliteit er snel op achteruit.
Zulke informatie is van grote waarde in afgelegen gebieden en arme landen. Het laat zien hoe het waterniveau door de landbouw en het weer wordt beïnvloed. En de mensen die in de buurt wonen, kunnen nu tijdig worden gewaarschuwd voor overstromingen.
Satellieten verzamelen verder belangrijke informatie over de gezondheid van meren, onder meer aan de hand van temperatuur, kleur en vervuiling van het water.
Een van de meest schokkende voorbeelden is het Aralmeer in Kazachstan. Ooit was dit het op drie na grootste meer ter wereld, maar in de afgelopen 45 jaar is het gekrompen tot minder dan de helft van zijn oorspronkelijke omvang.
Beelden van satellieten zoals de Envisat van de ESA laten zien hoe menselijke activiteiten ervoor hebben gezorgd dat de rivieren die in het Aralmeer uitmonden, tot een dun straaltje zijn geslonken. Als gevolg daarvan is het meer feitelijk in tweeën gesplitst. Rondom de oevers is nu een woestijn van 40.000 vierkante kilometer met witte, zoute grond overgebleven.
De radarinstrumenten in de ruimte kunnen ook veranderingen meten in het waterpeil van meren en de rivieren die erin uitstromen. Het niveau van het Aralmeer is op de meeste plekken sinds de jaren ‘60 veertien meter gezakt. Maar de afgelopen jaren is wat succes geboekt bij de pogingen op het waterniveau omhoog te brengen en het zoutniveau in het noordelijk deel te verminderen.