ESA dla dzieci

Karły i nadolbrzymy

The Tycho supernova
The Tycho supernova
Wyświetl obraz

Słońce to gwiazda. Podobnie jak większość gwiazd, Słońce jest kulą bardzo gorącego gazu, która emituje ogromne ilości światła, ciepła i innego promieniowania. Promieniowanie to powstaje w wyniku reakcji jądrowych zachodzących w jądrze Słońca. To tak, jakby co sekundę wybuchały miliony bomb wodorowych.

Istnieje wiele różnych rodzajów gwiazd. Najchłodniejsze są gwiazdy czerwone, których temperatura powierzchni wynosi około 2500 stopni Celsjusza. Najgorętsze są gwiazdy niebiesko-białe, osiągające temperaturę sięgającą aż
40 000 stopni. Żółte gwiazdy, takie jak Słońce, plasują się pomiędzy nimi, a ich temperatura powierzchni wynosi około 5500 stopni.

Gwiazdy mają różne rozmiary. Słońce jest średniej wielkości. Spala swoje paliwo wodorowe dość powoli, dzięki czemu może świecić przez 10 miliardów lat. Niektóre gwiazdy są znacznie większe i gorętsze od Słońca. Czerwony nadolbrzym Antares ma średnicę 800 razy większą niż Słońce. Gdyby znajdowała się w centrum naszego Układu Słonecznego, pochłonęłaby wszystkie planety wewnętrzne, w tym Ziemię. Podobnie jak samochody o wysokim zużyciu paliwa, te supergiganty bardzo szybko zużywają całe swoje zapasy wodoru i helu. Po około 500 milionach lat umierają w wyniku wybuchu supernowej.

Najchłodniejsze i najwolniej spalające się gwiazdy to czerwone karły. Mogą one istnieć przez ponad 10 bilionów (10 000 miliardów) lat. Jeszcze chłodniejsze i mniejsze są brązowe karły. Są to ‘nieudane gwiazdy’. Są tak chłodne – czasami temperatura na ich powierzchni wynosi zaledwie kilkaset stopni – że ich jądrowe piece nigdy nie zaczynają się rozpalać.