Πέρυσι, η Γη κατέγραψε τις υψηλότερες θερμοκρασίες από τότε που άρχισαν να τηρούνται αρχεία. Αυτό μπορεί να ακούγεται σαν καλή είδηση – σε όλους μας αρέσει όταν κάνει ζέστη έξω – αλλά, δυστυχώς, αποτελεί ένδειξη ότι το κλίμα μας αλλάζει. Οι δορυφόροι που βρίσκονται σε τροχιά γύρω από τη Γη μας βοηθούν να παρακολουθούμε αυτές τις αλλαγές και να διερευνούμε τι ακριβώς τις προκαλεί.
Η κλιματική αλλαγή αποτελεί ένα μεγάλο πρόβλημα για τους ανθρώπους στη Γη. Για παράδειγμα, οι υψηλότερες θερμοκρασίες προκαλούν την τήξη των πάγων στην Αρκτική, με αποτέλεσμα η στάθμη των ωκεανών να αυξάνεται κατά περίπου 3 mm ετησίως. Αυτό μπορεί να μην φαίνεται πολύ, αλλά σύντομα το αποτέλεσμα θα είναι σημαντικό και θα μπορούσε να πλημμυρίσει κωμοπόλεις και πόλεις κοντά στη θάλασσα, καθώς και πολλά νησιά.
Η άνοδος της στάθμης της θάλασσας αποτελεί μια επικίνδυνη συνέπεια της κλιματικής αλλαγής, γι’ αυτό και χρησιμοποιούνται δορυφόροι για τη χαρτογράφηση των επιπέδων του νερού σε ολόκληρο τον πλανήτη μας. Βοηθούν επίσης να προσδιοριστεί από πού προέρχεται το επιπλέον νερό που προκαλεί την άνοδο. Η τήξη των παγετώνων και του θαλάσσιου πάγου αποτελεί μια από τις κύριες αιτίες. Επιπλέον, το νερό των θαλασσών μας διαστέλλεται όταν θερμαίνεται, συμβάλλοντας περαιτέρω στην άνοδο της στάθμης.
Η παρατήρηση της Γης από το διάστημα δεν αφορά όμως μόνο τη στάθμη της θάλασσας. Οι δορυφόροι χρησιμοποιούνται για την παρακολούθηση των αερίων του θερμοκηπίου, των επιπέδων του όζοντος, της υγρασίας του εδάφους και πολλών άλλων παραμέτρων! Η συλλογή μεγάλου όγκου δεδομένων αποτελεί το πρώτο βήμα προς την ορθή επιστήμη και τον καλύτερο τρόπο για να λάβουμε ορθές αποφάσεις σχετικά με την κλιματική αλλαγή.
Δυστυχώς, υπάρχει ένα πρόβλημα όσον αφορά τη χρήση δορυφόρων για την κλιματολογία. Οι επιστήμονες που μελετούν τη Γη χρειάζονται δεδομένα που καλύπτουν ένα μεγάλο χρονικό διάστημα – ιδανικά πάνω από 30 χρόνια! – για να επιβεβαιώσουν ότι οι αλλαγές όντως συμβαίνουν. Όμως, οι δορυφόροι δεν έχουν σχεδιαστεί για να λειτουργούν για τόσο μεγάλο χρονικό διάστημα στο διάστημα. Η τεχνολογία βελτιώνεται συνεχώς, οπότε κατασκευάζονται και εκτοξεύονται νέοι δορυφόροι για να αντικαταστήσουν τους παλαιότερους, κάτι που μπορεί να οδηγήσει σε ορισμένα κενά στην παρακολούθηση της Γης.
Για να συμβάλει στην επίλυση αυτού του προβλήματος, η ESA δημιούργησε την Πρωτοβουλία για την Κλιματική Αλλαγή (Climate Change Initiative, CCI), η οποία συνδυάζει όλες τις πληροφορίες που έχουν συγκεντρωθεί, ώστε να μας δώσει την πιο ολοκληρωμένη εικόνα για το πώς αλλάζει η Γη. Αυτό σημαίνει ότι διαθέτουμε πλέον εξαιρετικά αρχεία που καλύπτουν μεγάλες χρονικές περιόδους. Τα δεδομένα της CCI παρέχουν σαφείς ενδείξεις ότι το κλίμα μας αλλάζει.
Τι πιστεύετε ότι πρέπει να κάνουμε για να φροντίσουμε καλύτερα τον πλανήτη μας και να μειώσουμε τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής;
Ενδιαφέρον στοιχείο: Η ESA έχει δημιουργήσει ένα ψηφιακό βιβλίο για τους δορυφόρους και την κλιματική αλλαγή, το οποίο μπορείτε να κατεβάσετε δωρεάν σε iPad και tablet Android!
