Czy zastanawialiście się kiedyś, w jaki sposób astronauci przebywający na Międzynarodowej Stacji Kosmicznej otrzymują potrzebne im zapasy? Krążąc na orbicie 400 km nad Ziemią, nie mogą przecież po prostu pójść do sklepu i kupić jedzenia! A co z nowym sprzętem, materiałami do eksperymentów, wodą pitną, a nawet powietrzem do oddychania? Wszystko to musi być dostarczane z Ziemi, a przez długi czas rozwiązaniem tego problemu były zautomatyzowane pojazdy transportowe ESA – w skrócie ATV!
Dokładnie dziesięć lat temu wystrzelono pierwszy w historii pojazd ATV. Wystartował on z powierzchni Ziemi na pokładzie rakiety, a następnie dokował do Międzynarodowej Stacji Kosmicznej (ISS), aby dostarczyć swój ładunek. Misja zakończyła się wielkim sukcesem, więc ESA zbudowała kolejne statki ATV. W sumie w latach 2008–2014 wystrzelono pięć statków ATV, z których każdy nosił imię europejskiego naukowca:
-
Jules Verne, francuski pisarz znany ze swoich opowiadań science fiction.
-
Johannes Kepler, niemiecki matematyk, który wniósł istotny wkład w obliczanie orbit planet.
-
Edoardo Amaldi, włoski fizyk, który pragnął, by Europejczycy pokojowo eksplorowali kosmos.
-
Albert Einstein, niemiecki fizyk teoretyczny znany ze swojego równania E = mc2.
-
Georges Lemaître, belgijski astronom, który sformułował teorię Wielkiego Wybuchu.
Po dokowaniu pojazd ATV pozostawałby częścią Międzynarodowej Stacji Kosmicznej (ISS) przez około sześć miesięcy. Stopniowo wyładowywano by z niego wszystko, co przydatne, a następnie wypełniano by go rzeczami, których astronauci już nie potrzebowali – trochę jak kosz na śmieci!
Pojazdy ATV nie tylko dostarczały zaopatrzenie, ale także pomagały utrzymać ISS na orbicie. Chociaż ISS znajduje się daleko nad Ziemią, to jednak przelatuje przez niewielką część ziemskiej atmosfery. Powoduje to tarcie i stopniowo spowalnia stację, przez co grawitacja przyciąga ją bliżej Ziemi. W końcu doprowadziłoby to do zniszczenia ISS, więc podczas dokowania pojazdy ATV uruchamiały silniki, aby przyspieszyć stację, wynosząc ją na wyższą orbitę i zapewniając jej bezpieczeństwo!
Po zakończeniu misji statek ATV odłączał się i ulegał spaleniu w atmosferze ziemskiej. W ten sposób statek ATV, wraz ze wszystkimi zebranymi w nim odpadami, ulegał zniszczeniu, zanim zdążyłby uderzyć o powierzchnię Ziemi.
Obecnie zaopatrzenie na Międzynarodową Stację Kosmiczną dostarczają inne statki, ale nie powinniśmy zapominać o statkach ATV i ich wielkim sukcesie.
Wyobraź sobie, że jesteś astronautą na pokładzie Międzynarodowej Stacji Kosmicznej (ISS), a zbliża się statek transportowy, który ma dostarczyć wam zaopatrzenie. Co chciałbyś, żeby przywiózł?
Ciekawostka: Każdy pojazd ATV przewoził 6,6 tony ładunku!
