Οι αστροναύτες που ζουν στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό χρειάζονται τα ίδια πράγματα με εμάς για να επιβιώσουν: φαγητό, νερό για να πιουν και οξυγόνο για να αναπνεύσουν. Αυτά τα εφόδια μεταφέρονται από τη Γη με διαστημικά φορτηγά. Φανταστείτε όμως ότι είστε αστροναύτης σε ένα μελλοντικό διαστημόπλοιο, που ταξιδεύει προς έναν μακρινό πλανήτη. Θα βρίσκεστε πολύ μακριά από τη Γη για να λάβετε οποιαδήποτε προμήθεια. Πώς θα προμηθευτείτε ό,τι χρειάζεστε για να επιβιώσετε; Για να βοηθήσουν στην επίλυση αυτής της πρόκλησης, οι επιστήμονες διεξάγουν επί του παρόντος ένα πείραμα για την παραγωγή οξυγόνου στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό.
Γνωρίζατε ότι όταν οι άνθρωποι αναπνέουν, εισπνέουν οξυγόνο και εκπέμπουν διοξείδιο του άνθρακα; Τα φυτά κάνουν το αντίθετο: μετατρέποντας το φως σε ενέργεια (μια διαδικασία που ονομάζεται φωτοσύνθεση), απορροφούν διοξείδιο του άνθρακα και εκπέμπουν οξυγόνο. Επομένως, η παρουσία φυτών στο διάστημα θα μπορούσε να αποτελέσει έναν εξαιρετικό τρόπο ανακύκλωσης του αέρα για τους αστροναύτες. Το πείραμα των επιστημόνων έχει ως στόχο να διαπιστώσει αν η φωτοσύνθεση λειτουργεί στις συνθήκες έλλειψης βαρύτητας του διαστήματος με τον ίδιο τρόπο όπως και στη Γη.
Ένα ειδικό είδος βακτηρίου που ονομάζεται Arthrospira, το οποίο φωτοσυνθέτει όπως ένα φυτό, μεταφέρθηκε στο εργαστήριο «Columbus» της ESA στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό. Στη συνέχεια, τοποθετήθηκε σε μια συσκευή που ονομάζεται φωτοβιοαντιδραστήρας, η οποία είναι ένας κύλινδρος με έντονο φωτισμό. Το Arthrospira απορροφά το διοξείδιο του άνθρακα που εκπνέουν οι αστροναύτες και το μετατρέπει σε οξυγόνο. Επιπλέον, το Arthrospira μπορεί εύκολα να μετατραπεί σε κάτι που ονομάζεται σπιρουλίνα, η οποία είναι πολύ θρεπτική και μπορεί να καταναλωθεί από τους αστροναύτες!
Το μεγάλο ερώτημα τώρα είναι αν η παραμονή στο διάστημα επηρεάζει την αποτελεσματικότητα των φυτών στην παραγωγή οξυγόνου. Η έλλειψη βαρύτητας τα βοηθά να είναι πιο αποδοτικά ή προκαλεί περίεργες παρενέργειες; Η ακτινοβολία από το διάστημα βοηθά ή βλάπτει τη διαδικασία; Σύντομα θα μάθουμε την απάντηση.
Ίσως στο μέλλον να γίνεις αστροναύτης και να ταξιδέψεις σε έναν άλλο κόσμο, αναπνέοντας αέρα που έχει ανακυκλωθεί από φυτά!
Ενδιαφέρον στοιχείο: Οι επιστήμονες ελπίζουν να κατασκευάσουν μηχανήματα που θα ανακυκλώνουν τα ούρα των αστροναυτών σε νερό, το οποίο θα μπορούν στη συνέχεια να πίνουν!
