ESA Kids

Maan, Aarde en de Zwaartekracht

Gru
Gru
De afbeelding openen

Wat zou er gebeuren als een aspirant-schurk, een wetenschapper die een beetje te oud en te doof is, en een groep knoeiende, hatelijke assistenten zich wagen aan het bouwen van raketten en zwaartekrachtwapens? Bekijk het zelf in Despicable Me, de 3D animatiefilm van Universal Pictures die vanaf 13 oktober in de bioscoop te zien is. In de film strijden onze vreemde helden met de Maan, haar massa en de zwaartekracht.

Laten we het even hebben over deze sleutelwoorden om beter te begrijpen wat er in de film gebeurt. Heb je weleens een vrucht of een object uit een boom zien vallen? En heb je weleens een steen gegooid en gekeken hoe die valt? De kracht die dingen “naar beneden trekt” heet zwaartekracht.

Gru
Gru

We zijn constant onderhevig aan de zwaartekracht van de Aarde. Dat is de reden dat we altijd met onze voeten op de grond blijven. Maar we hoeven niet in contact te zijn met de Aarde om erdoor te worden aangetrokken, de zwaartekracht werkt nog steeds zolang je maar niet te ver weg bent. Een voorbeeld is hoe onze eigen planeet om de Zon draait, en de Maan om de aarde.

De zwaartekracht wordt bepaald door de massa van een voorwerp. De zwaartekracht tussen twee voorwerpen is evenredig aan de massa van de voorwerpen en wordt heel snel minder als we ze uit elkaar halen. Wij trekken zelf ook voorwerpen aan met 'onze' zwaartekracht, maar we hebben te weinig gewicht om het effect te zien! Maar de zon is zo groot dat hij ons dichtbij zich houdt, hoewel hij zo ver weg is. Ook de maan heeft zwaartekracht, maar de maan is kleiner en lichter dan de aarde en als we ons op de maan zouden kunnen wegen, zouden we maar ongeveer één-zesde wegen van ons gewicht op aarde.

Maar waarom valt de maan dan niet op de aarde, zoals een appel uit een boom? Dat komt omdat de maan nooit stilstaat. De maan draait constant om ons heen. Zonder de zwaartekracht van de aarde, zou de maan weg zweven, de ruimte in. Door de combinatie van snelheid en afstand tot de aarde blijft de maan altijd in evenwicht tussen vallen en ontsnappen. Als de maan sneller was, zou hij ontsnappen; een beetje langzamer en hij zou op de aarde vallen!

We hebben gezegd dat zwaartekracht ook afhankelijk is van afstand. Als we ver genoeg weg zouden gaan, zouden we aan de greep kunnen ontsnappen. Dat is wat we met ruimteschepen proberen te doen. We moeten sneller gaan dan een zogenaamde “ontsnapsnelheid”, dat is ongeveer 11,2 km/seconde (met die snelheid zouden we in slechts tien minuten van Rome naar New York kunnen reizen!). Zodra een ruimteschip deze snelheid bereikt kan het vrij door het zonnestelsel bewegen.

Minions
Minions

Binnen in een ruimteschip voelen we de zwaartekracht van de Aarde niet. Objecten vallen niet, ze zweven; als je springt, kom je niet terug naar beneden. Hetzelfde gebeurt met astronauten die de ruimtestations die om de Aarde heen bewegen bezoeken.

In Despicable Me zie je vliegende raketten en de effecten van zwaartekracht op de Maan. In Nederland is Jon van Eerd de stem van Gru. Gru heeft een groep assistenten, de Minions, die hem zullen helpen in zijn kruistocht om de Maan te stelen en de meest beroemde schurk van de wereld te worden! We wensen jullie veel plezier bij het kijken van de film!