{"id":896,"date":"2008-03-17T10:42:00","date_gmt":"2008-03-17T09:42:00","guid":{"rendered":"https:\/\/kids.esa.int\/a_swirling_atmospheric_sink_on_venus\/"},"modified":"2026-10-08T00:33:30","modified_gmt":"2026-10-07T22:33:30","slug":"a_swirling_atmospheric_sink_on_venus","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kids.esa.int\/pl\/a_swirling_atmospheric_sink_on_venus\/","title":{"rendered":"Wiruj\u0105cy obszar o obni\u017conym ci\u015bnieniu na Wenus"},"content":{"rendered":"<div class=\"lede\">\n<p>Wyobra\u017amy sobie planet\u0119 z dwoma wirami, jednym na p\u00f3\u0142nocy, a drugim na po\u0142udniu. W ka\u017cdym z nich powstaje wir gaz\u00f3w atmosferycznych, kt\u00f3re wiruj\u0105 z du\u017c\u0105 pr\u0119dko\u015bci\u0105, opadaj\u0105c w kierunku powierzchni. Wydaje si\u0119, \u017ce w\u0142a\u015bnie to dzieje si\u0119 na siostrzanej planecie Ziemi, Wenus, jak wynika z danych sondy kosmicznej \u201eVenus Express\u201d nale\u017c\u0105cej do ESA.<\/p>\n<\/div>\n<p>Europejski robot badawczy kr\u0105\u017cy na orbicie wok\u00f3\u0142 drugiej planety od S\u0142o\u0144ca od 11 kwietnia 2006 roku. Niekt\u00f3re z jego najwcze\u015bniejszych obserwacji ujawni\u0142y ciemn\u0105 formacj\u0119 przypominaj\u0105c\u0105 huragan (zwan\u0105 wir) nad biegunem po\u0142udniowym. Podobn\u0105 struktur\u0119 chmur wykryto ju\u017c wcze\u015bniej nad biegunem p\u00f3\u0142nocnym.<\/p>\n<figure class=\"wp-block-image size-natural\" data-width=\"400\" data-credit=\"ESA\/VIRTIS\/INAF-IASF\/Obs. de Paris-LESIA\/Univ. of Oxford\" data-detail-url=\"https:\/\/www.esa.int\/ESA_Multimedia\/Images\/2008\/03\/The_eye_of_the_hurricane2\" data-licence=\"ESA Standard Licence\" data-licence-url=\"https:\/\/www.esa.int\/ESA_Multimedia\/Terms_and_conditions_of_use_of_images_and_videos_available_on_the_esa_website\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" style=\"max-width:100%;height:auto\" src=\"https:\/\/www.esa.int\/var\/esa\/storage\/images\/esa_multimedia\/images\/2008\/03\/the_eye_of_the_hurricane2\/17886469-2-eng-GB\/The_eye_of_the_hurricane.gif\" alt=\"The eye of the hurricane\"><figcaption>Oko huraganu<\/figcaption><\/figure>\n<p>Od tamtej pory sonda \u201cVenus Express\u201d nieustannie obserwuje po\u0142udniowy biegun Wenus, a centrum \u201ewiru\u201d okaza\u0142o si\u0119 zaskakuj\u0105co zmienne. 26 lutego 2007 r. mia\u0142 kszta\u0142t klepsydry. 24 godziny wcze\u015bniej by\u0142 niemal okr\u0105g\u0142y. W innych momentach wydaje si\u0119 owalny (w kszta\u0142cie jajka). Najwyra\u017aniej ten obiekt do\u015b\u0107 szybko zmienia sw\u00f3j kszta\u0142t.<\/p>\n<p>Co powoduje powstanie wiru o szeroko\u015bci 2000 km? Sonda \u201eVenus Express\u201d wykaza\u0142a, \u017ce jego centrum jest cieplejsze ni\u017c otaczaj\u0105ce je obszary. Podobnie jak oko huraganu, ten cieplejszy obszar wskazuje miejsce, w kt\u00f3rym gazy atmosferyczne przemieszczaj\u0105 si\u0119 w d\u00f3\u0142, tworz\u0105c obni\u017cenie na szczytach chmur.<\/p>\n<p>\u201cTen ogromny wir przypomina ten, kt\u00f3ry mo\u017cna zobaczy\u0107 w wannie po wyci\u0105gni\u0119ciu korka\u201d \u2013 m\u00f3wi Giuseppe Piccioni, naukowiec z misji Venus Express.<\/p>\n<p>Naukowcy uwa\u017caj\u0105, \u017ce atmosfera zawieraj\u0105ca dwutlenek w\u0119gla jest ogrzewana przez S\u0142o\u0144ce w okolicy r\u00f3wnika. Gaz ten unosi si\u0119, a nast\u0119pnie przemieszcza si\u0119 w kierunku biegun\u00f3w. W regionach polarnych opada, tworz\u0105c atmosferyczny \u201codp\u0142yw\u201d.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Imagine a planet with two drains, one in the north and the other in the south. Each drain features a whirlpool of atmospheric gases which are swirling around at high [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":5,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"esa_banner_image":"https:\/\/www.esa.int\/var\/esa\/storage\/images\/esa_multimedia\/images\/2008\/03\/venus_s_polar_vortex2\/18246846-2-eng-GB\/Venus_s_polar_vortex.jpg","esa_banner_description":"Venus's polar vortex","esa_banner_credit":"ESA\/VIRTIS\/INAF-IASF\/Obs. de Paris-LESIA\/Univ. of Oxford","esa_banner_licence":"ESA Standard Licence","esa_banner_detail_url":"https:\/\/www.esa.int\/ESA_Multimedia\/Images\/2008\/03\/Venus_s_polar_vortex2","esa_external_url":"","esa_external_new_window":false,"_jetpack_feature_clip_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_post_was_ever_published":true},"categories":[10,11,12],"tags":[],"panel":[],"language":[],"age":[],"duration":[],"resource_type":[],"audience":[],"wf_post_folders":[],"class_list":["post-896","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-learn","category-our-universe","category-planets-and-moons"],"jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_featured_media_url":"","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kids.esa.int\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/896","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/kids.esa.int\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kids.esa.int\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=896"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/896\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4726,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/896\/revisions\/4726"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kids.esa.int\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=896"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=896"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=896"},{"taxonomy":"panel","embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/panel?post=896"},{"taxonomy":"language","embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/language?post=896"},{"taxonomy":"age","embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/age?post=896"},{"taxonomy":"duration","embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/duration?post=896"},{"taxonomy":"resource_type","embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/resource_type?post=896"},{"taxonomy":"audience","embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/audience?post=896"},{"taxonomy":"wf_post_folders","embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/wf_post_folders?post=896"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}