{"id":828,"date":"2004-12-02T15:48:00","date_gmt":"2004-12-02T14:48:00","guid":{"rendered":"https:\/\/kids.esa.int\/mission_control_space_junk\/"},"modified":"2026-10-08T00:32:44","modified_gmt":"2026-10-07T22:32:44","slug":"mission_control_space_junk","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kids.esa.int\/pl\/mission_control_space_junk\/","title":{"rendered":"\u015amieci kosmiczne"},"content":{"rendered":"
\n

\u015amieci kosmiczne stanowi\u0105 powa\u017cny problem. Niekt\u00f3re z nich s\u0105 bardzo du\u017ce, na przyk\u0142ad wypalone stopnie rakiet, nieczynne statki kosmiczne oraz nieliczne narz\u0119dzia zagubione podczas spacer\u00f3w kosmicznych. Jednak wi\u0119kszo\u015b\u0107 z nich jest znacznie mniejsza.<\/p>\n<\/div>\n

Zderzenia z du\u017cymi fragmentami \u015bmieci kosmicznych mog\u0105 unieruchomi\u0107, a nawet zniszczy\u0107 statek kosmiczny, jak mia\u0142o to miejsce w przypadku francuskiego statku kosmicznego \u201eCerise\u201d w 1996 roku. Mniejsze fragmenty \u015bmieci kosmicznych r\u00f3wnie\u017c mog\u0105 spowodowa\u0107 powa\u017cne uszkodzenia lub stanowi\u0107 zagro\u017cenie dla astronauty wykonuj\u0105cego spacer kosmiczny.<\/p>\n

Kiedy w 2002 roku panele s\u0142oneczne teleskopu kosmicznego Hubble\u2019a sprowadzono z powrotem na Ziemi\u0119, by\u0142y one pokryte kraterami uderzeniowymi o \u015brednicy dochodz\u0105cej do 8 mm.<\/p>\n

Obecnie teleskopy i radary monitoruj\u0105 ponad 12 000 fragment\u00f3w \u015bmieci kosmicznych o rozmiarach si\u0119gaj\u0105cych zaledwie 10 cm. Wiele milion\u00f3w fragment\u00f3w jest zbyt ma\u0142ych, by je zarejestrowa\u0107, na przyk\u0142ad drobinki farby i py\u0142u.<\/p>\n

W normalnych warunkach nie stanowi\u0142yby one zagro\u017cenia, ale w przestrzeni kosmicznej szcz\u0105tki poruszaj\u0105 si\u0119 z du\u017c\u0105 pr\u0119dko\u015bci\u0105. Nawet cz\u0105steczki py\u0142u zachowuj\u0105 si\u0119 jak male\u0144kie pociski. ESA zajmuje si\u0119 problemem szcz\u0105tk\u00f3w kosmicznych na r\u00f3\u017cne sposoby. Laboratorium \u201eColumbus\u201d na Mi\u0119dzynarodowej Stacji Kosmicznej jest chronione specjaln\u0105 os\u0142on\u0105.<\/p>\n

Europejskie Centrum Operacji Kosmicznych (ESOC) bardzo uwa\u017cnie obserwuje \u015bmieci kosmiczne. Wykorzystuje do tego celu teleskop o \u015brednicy 1 metra znajduj\u0105cy si\u0119 na Wyspach Kanaryjskich oraz system radarowy zlokalizowany w Niemczech. Mikroskopijne \u015bmieci kosmiczne s\u0105 r\u00f3wnie\u017c monitorowane przez satelit\u0119 Proba-1 nale\u017c\u0105cego do ESA oraz w ramach eksperymentu ESA prowadzonego na Mi\u0119dzynarodowej Stacji Kosmicznej.
Informacje te pozwalaj\u0105 ESOC udziela\u0107 wskaz\u00f3wek dotycz\u0105cych tego, kiedy statek kosmiczny powinien zosta\u0107 przeniesiony na bezpieczniejsz\u0105 orbit\u0119. Stanowi\u0105 one r\u00f3wnie\u017c wczesne ostrze\u017cenie przed du\u017cymi obiektami, kt\u00f3re wkr\u00f3tce wkrocz\u0105 ponownie w atmosfer\u0119.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Space junk is a major problem. Some of it is very large, such as burnt-out rocket stages, dead spacecraft, and a few tools lost during spacewalks. However, most of it […]<\/p>\n","protected":false},"author":5,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"esa_banner_image":"https:\/\/www.esa.int\/var\/esa\/storage\/images\/esa_multimedia\/images\/2001\/03\/space_debris2\/17864602-3-eng-GB\/Space_debris.gif","esa_banner_description":"Space debris","esa_banner_credit":"ESA","esa_banner_licence":"ESA Standard Licence","esa_banner_detail_url":"https:\/\/www.esa.int\/ESA_Multimedia\/Images\/2001\/03\/Space_debris2","esa_external_url":"","esa_external_new_window":false,"_jetpack_feature_clip_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_post_was_ever_published":true},"categories":[10,65,40],"tags":[2],"panel":[],"language":[],"age":[],"duration":[],"resource_type":[],"audience":[],"wf_post_folders":[],"class_list":["post-828","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-learn","category-mission-control","category-technology","tag-background-article"],"jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_featured_media_url":"","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kids.esa.int\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/828","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/kids.esa.int\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kids.esa.int\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=828"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/828\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1971,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/828\/revisions\/1971"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kids.esa.int\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=828"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=828"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=828"},{"taxonomy":"panel","embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/panel?post=828"},{"taxonomy":"language","embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/language?post=828"},{"taxonomy":"age","embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/age?post=828"},{"taxonomy":"duration","embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/duration?post=828"},{"taxonomy":"resource_type","embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/resource_type?post=828"},{"taxonomy":"audience","embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/audience?post=828"},{"taxonomy":"wf_post_folders","embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/wf_post_folders?post=828"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}