{"id":791,"date":"2011-07-12T07:46:00","date_gmt":"2011-07-12T05:46:00","guid":{"rendered":"https:\/\/kids.esa.int\/super-sensitive_space_camera_takes_shape\/"},"modified":"2026-10-08T00:32:18","modified_gmt":"2026-10-07T22:32:18","slug":"super-sensitive_space_camera_takes_shape","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kids.esa.int\/pl\/super-sensitive_space_camera_takes_shape\/","title":{"rendered":"Powstaje niezwykle czu\u0142a kamera kosmiczna"},"content":{"rendered":"<div class=\"lede\">\n<p>Po wielu tygodniach ci\u0119\u017ckiej pracy uko\u0144czono niedawno najwi\u0119kszy aparat cyfrowy, jaki kiedykolwiek skonstruowano na potrzeby misji kosmicznej. Sk\u0142adaj\u0105ca si\u0119 ze 106 oddzielnych detektor\u00f3w elektronicznych \u201cmatryca o rozdzielczo\u015bci miliarda pikseli\u201d b\u0119dzie pe\u0142ni\u0142a rol\u0119 niezwykle czu\u0142ego \u201coka\u201d misji Gaia, realizowanej przez Europejsk\u0105 Agencj\u0119 Kosmiczn\u0105 (ESA) w celu sporz\u0105dzenia mapy galaktyk.<\/p>\n<\/div>\n<p>Podczas gdy go\u0142ym okiem w pogodn\u0105 noc mo\u017cna dostrzec kilka tysi\u0119cy gwiazd, sonda Gaia zbada miliard gwiazd w naszej galaktyce \u2013 Drodze Mlecznej. W trakcie pi\u0119cioletniej misji, kt\u00f3ra rozpocznie si\u0119 w 2013 roku, sonda przeka\u017ce najlepsze jak dot\u0105d dane dotycz\u0105ce po\u0142o\u017cenia i ruchu tych gwiazd, a tak\u017ce ich jasno\u015bci.<\/p>\n<figure class=\"wp-block-image size-large\" data-width=\"1024\" data-credit=\"Astrium\" data-detail-url=\"https:\/\/www.esa.int\/ESA_Multimedia\/Images\/2011\/07\/Gaia_camera_array2\" data-licence=\"ESA Standard Licence\" data-licence-url=\"https:\/\/www.esa.int\/ESA_Multimedia\/Terms_and_conditions_of_use_of_images_and_videos_available_on_the_esa_website\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" style=\"max-width:100%;height:auto\" src=\"https:\/\/www.esa.int\/var\/esa\/storage\/images\/esa_multimedia\/images\/2011\/07\/gaia_camera_array2\/17901013-2-eng-GB\/Gaia_camera_array.jpg\" alt=\"Gaia camera array\"><figcaption>Uk\u0142ad kamer Gaia<\/figcaption><\/figure>\n<p>Aby wykrywa\u0107 gwiazdy nawet milion razy s\u0142absze ni\u017c te widoczne go\u0142ym okiem, sonda Gaia b\u0119dzie wyposa\u017cona w uk\u0142ad matryc CCD (charge coupled devices), kt\u00f3re s\u0105 zaawansowanymi wersjami uk\u0142ad\u00f3w stosowanych w zwyk\u0142ych aparatach cyfrowych. Opracowane w Wielkiej Brytanii prostok\u0105tne detektory s\u0105 nieco mniejsze od karty kredytowej \u2013 ka\u017cdy z nich ma wymiary 4,7 x 6 cm \u2013 ale cie\u0144sze od ludzkiego w\u0142osa!<\/p>\n<p>Mozaika o wymiarach 0,5 x 1,0 metra zosta\u0142a zmontowana w zak\u0142adzie w Tuluzie nale\u017c\u0105cym do g\u0142\u00f3wnego wykonawcy misji Gaia, firmy Astrium France. Technicy starannie dopasowali do siebie poszczeg\u00f3lne matryce CCD, pozostawiaj\u0105c mi\u0119dzy nimi jedynie 1-milimetrow\u0105 szczelin\u0119. Pracuj\u0105c na dwie zmiany w \u015bci\u015ble kontrolowanych warunkach pomieszczenia czystego, montowali \u015brednio cztery matryce CCD dziennie, ostatecznie ko\u0144cz\u0105c zadanie 1 czerwca.<\/p>\n<p>Gotowa matryca przypomina niewielk\u0105 powierzchni\u0119 wy\u0142o\u017con\u0105 p\u0142ytkami, u\u0142o\u017con\u0105 w siedmiu rz\u0119dach. Na orbicie detektory b\u0119d\u0105 utrzymywane w temperaturze \u2013110\u00baC, co pozwoli zwi\u0119kszy\u0107 ich czu\u0142o\u015b\u0107. Sonda Gaia b\u0119dzie dzia\u0142a\u0107 w odleg\u0142o\u015bci 1,5 miliona km, po nocnej stronie Ziemi. W miar\u0119 obrotu sondy dwa teleskopy Gai b\u0119d\u0105 przemiata\u0107 niebo, szczeg\u00f3\u0142owo badaj\u0105c ka\u017cd\u0105 gwiazd\u0119, gdy ta pojawi si\u0119 w ich polu widzenia.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>The largest digital camera ever built for a space mission has recently been completed after many weeks of hard work. Made up of 106 separate electronic detectors, the resulting \u201cbillion-pixel [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":5,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"esa_banner_image":"https:\/\/www.esa.int\/var\/esa\/storage\/images\/esa_multimedia\/images\/2010\/12\/gaia2\/17901642-2-eng-GB\/Gaia.jpg","esa_banner_description":"Gaia","esa_banner_credit":"ESA, image by C.Carreau","esa_banner_licence":"ESA Standard Licence","esa_banner_detail_url":"https:\/\/www.esa.int\/ESA_Multimedia\/Images\/2010\/12\/Gaia2","esa_external_url":"","esa_external_new_window":false,"_jetpack_feature_clip_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_post_was_ever_published":true},"categories":[10,11,21],"tags":[],"panel":[],"language":[],"age":[],"duration":[],"resource_type":[],"audience":[],"wf_post_folders":[],"class_list":["post-791","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-learn","category-our-universe","category-stars-and-galaxies"],"jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_featured_media_url":"","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kids.esa.int\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/791","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/kids.esa.int\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kids.esa.int\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=791"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/791\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4686,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/791\/revisions\/4686"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kids.esa.int\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=791"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=791"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=791"},{"taxonomy":"panel","embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/panel?post=791"},{"taxonomy":"language","embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/language?post=791"},{"taxonomy":"age","embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/age?post=791"},{"taxonomy":"duration","embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/duration?post=791"},{"taxonomy":"resource_type","embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/resource_type?post=791"},{"taxonomy":"audience","embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/audience?post=791"},{"taxonomy":"wf_post_folders","embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/wf_post_folders?post=791"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}