{"id":181,"date":"2021-12-02T12:51:04","date_gmt":"2021-12-02T11:51:04","guid":{"rendered":"https:\/\/kids.esa.int\/spacecraft_astronomers_use_esa_space_telescope_to_find_missing_matter\/"},"modified":"2026-10-08T00:25:12","modified_gmt":"2026-10-07T22:25:12","slug":"spacecraft_astronomers_use_esa_space_telescope_to_find_missing_matter","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kids.esa.int\/nl\/spacecraft_astronomers_use_esa_space_telescope_to_find_missing_matter\/","title":{"rendered":"Sterrenkundigen gebruiken de ESA-ruimtetelescoop om ontbrekende materie te vinden"},"content":{"rendered":"
\n

Alles wat we in de ruimte zien, zoals sterren, planeten en zelfs mensen, is gemaakt van een soort materiaal dat baryons heet. Maar veel van de baryons in het universum lijken te ontbreken, en het is een hele klus om ze te vinden. Een groep sterrenkundigen hebben met behulp van een ruimtetelescoop van ESA, de XMM-Newton, dit kosmische mysterie helpen oplossen!<\/p>\n<\/div>\n

We weten hoeveel baryons er in het universum moeten zijn, omdat we iets hebben bestudeerd dat de Kosmische achtergrondstraling heet - dat is het oudste licht, van 380.000 jaar na de Big Bang. De baryons leken er een paar miljard jaar allemaal te zijn, maar dan opeens mist de helft!<\/p>\n

\"Spider
Spinnenzintuigen<\/figcaption><\/figure>\n

Fabrizio Nicastro is een van de wetenschappers die dit raadsel probeert op te lossen. Hij legt uit: \u201cDe ontbrekende baryons vormen een van de grootste mysteries in de moderne astrofysica. We weten dat het materiaal ergens moet zijn, we zien de baryons in het vroege universum, maar we kunnen ze nu niet meer vinden. Waar zijn ze naartoe?\u201d<\/p>\n

Zelfs als men alle sterren en al het gas in de ruimte bij elkaar optelde, samen met al het andere dat de astronomen konden vinden, ontbrak er nog steeds 40% aan baryonen. Ze kunnen zich zeker goed verbergen! Fabrizio en zijn vrienden besloten een speciale telescoop in te zetten om hun zoektocht te ondersteunen: de XMM-Newton van de ESA. Deze telescoop bevindt zich in de ruimte en observeert r\u00f6ntgenstraling in plaats van het gewone licht dat onze ogen waarnemen.<\/p>\n

De onverschrokken astronomen gebruikten XMM-Newton om een quasar te bestuderen, een reusachtig sterrenstelsel met een superzwaar zwart gat in het centrum, dat materie naar zich toe trekt en grote hoeveelheden r\u00f6ntgenstraling uitzendt! Door de gegevens zorgvuldig te bestuderen, ontdekten zij sporen van zuurstof die verborgen lagen in de ruimte tussen ons en de quasar. Dit hadden wij nog nooit eerder kunnen waarnemen! Fabrizio legt uit: \u201cEr liggen daar enorme voorraden aan materie \u2013 waaronder zuurstof \u2013 en precies in de hoeveelheid die wij hadden verwacht, zodat wij eindelijk de leemte in de baryonbalans van het heelal kunnen opvullen.\u201d<\/p>\n

\"Detecting
Het opsporen van het warme tot hete intergalactische medium<\/figcaption><\/figure>\n

De ontbrekende baryons hadden zich verstopt in een soort hete mist die zich over honderdduizenden lichtjaren uitstrekt in de ruimte tussen sterrenstelsels. Het mysterie is opgelost en nu kunnen sterrenkundigen deze baryons gaan onderzoeken om nog veel meer te weten te komen!<\/p>\n

Leuk weetje:<\/b> Hoewel baryonische materie alles vormt wat wij zien, maakt deze slechts 5% uit van de totale materie in het heelal! De mysterieuze donkere materie maakt ongeveer 25% uit, en donkere energie ongeveer 70%.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Everything we see in space, such as stars, planets and even people, is made from a type of matter called baryons. However, a lot of the baryons in the Universe […]<\/p>\n","protected":false},"author":5,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"esa_banner_image":"https:\/\/www.esa.int\/var\/esa\/storage\/images\/esa_multimedia\/images\/2018\/07\/xmm-newton\/17910751-2-eng-GB\/XMM-Newton.jpg","esa_banner_description":"XMM-Newton","esa_banner_credit":"ESA-C. Carreau","esa_banner_licence":"ESA Standard Licence","esa_banner_detail_url":"https:\/\/www.esa.int\/ESA_Multimedia\/Images\/2018\/07\/XMM-Newton","esa_external_url":"","esa_external_new_window":false,"_jetpack_feature_clip_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_post_was_ever_published":true},"categories":[26],"tags":[],"panel":[],"language":[],"age":[],"duration":[],"resource_type":[],"audience":[],"wf_post_folders":[],"class_list":["post-181","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-news"],"jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_featured_media_url":"","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kids.esa.int\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/181","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/kids.esa.int\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kids.esa.int\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=181"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/181\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4345,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/181\/revisions\/4345"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kids.esa.int\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=181"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=181"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=181"},{"taxonomy":"panel","embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/panel?post=181"},{"taxonomy":"language","embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/language?post=181"},{"taxonomy":"age","embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/age?post=181"},{"taxonomy":"duration","embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/duration?post=181"},{"taxonomy":"resource_type","embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/resource_type?post=181"},{"taxonomy":"audience","embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/audience?post=181"},{"taxonomy":"wf_post_folders","embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/wf_post_folders?post=181"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}