{"id":1001,"date":"2004-12-03T10:28:00","date_gmt":"2004-12-03T09:28:00","guid":{"rendered":"https:\/\/kids.esa.int\/aerosols\/"},"modified":"2026-10-08T00:34:43","modified_gmt":"2026-10-07T22:34:43","slug":"aerosols","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kids.esa.int\/cs\/aerosols\/","title":{"rendered":"Aerosoly"},"content":{"rendered":"<div class=\"lede\">\n<p>Vzduch je pln\u00fd drobn\u00fdch, voln\u011b se vzn\u00e1\u0161ej\u00edc\u00edch prachov\u00fdch \u010d\u00e1stic a kapi\u010dek \u2013 takzvan\u00fdch \u201caerosol\u016f\u201d. Mnoh\u00e9 aerosoly vznikaj\u00ed p\u0159irozen\u011b. Pat\u0159\u00ed mezi n\u011b p\u00edsek z pou\u0161tn\u00edch prachov\u00fdch bou\u0159\u00ed, soln\u00e9 \u010d\u00e1stice z oce\u00e1nu, ledov\u00e9 krystalky, popel z po\u017e\u00e1r\u016f a sope\u010dn\u00fdch erupc\u00ed.<\/p>\n<\/div>\n<p>Lidsk\u00e1 \u010dinnost rovn\u011b\u017e zvy\u0161uje mno\u017estv\u00ed aerosol\u016f v atmosf\u00e9\u0159e. Aerosoly v podob\u011b \u010dern\u00e9ho saz\u00ed a oxidu si\u0159i\u010dit\u00e9ho stoupaj\u00ed z kom\u00edn\u016f \u201c\u0161pinav\u00fdch\u201d elektr\u00e1ren a tov\u00e1ren. Dal\u0161\u00ed aerosoly jsou vypou\u0161t\u011bny z v\u00fdfuk\u016f automobil\u016f a leteck\u00fdch motor\u016f.<\/p>\n<p>Aerosoly jsou tak mal\u00e9, \u017ee se mohou \u0161\u00ed\u0159it po cel\u00e9m sv\u011bt\u011b. Mohou zp\u016fsobovat astma a v\u00e9st ke vzniku kysel\u00fdch de\u0161\u0165\u016f, kter\u00e9 zab\u00edjej\u00ed ryby a stromy. Pod\u00edlej\u00ed se tak\u00e9 na zm\u011bn\u011b klimatu, proto\u017ee pohlcuj\u00ed a rozptyluj\u00ed slune\u010dn\u00ed sv\u011btlo. \u00dadaje zas\u00edlan\u00e9 ze satelit\u016f pom\u00e1haj\u00ed v\u011bdc\u016fm studovat \u0161\u00ed\u0159en\u00ed aerosol\u016f a jejich dopad na planetu.<\/p>\n<p>\u010cty\u0159i p\u0159\u00edstroje na palub\u011b dru\u017eice Envisat agentury ESA slou\u017e\u00ed k mapov\u00e1n\u00ed koncentrac\u00ed prachov\u00fdch \u010d\u00e1stic a obla\u010dn\u00fdch kapek od \u00farovn\u011b zem\u011b a\u017e do v\u00fd\u0161ky 100 km. Dok\u00e1\u017eou detekovat oblaka aerosol\u016f a zne\u010di\u0161\u0165uj\u00edc\u00edch l\u00e1tek, kter\u00e1 pokr\u00fdvaj\u00ed velk\u00e1 pr\u016fmyslov\u00e1 m\u011bsta nebo ho\u0159\u00edc\u00ed lesy. A dok\u00e1\u017eou tak\u00e9 rozpoznat stopy v\u00fdfukov\u00fdch plyn\u016f, kter\u00e9 v horn\u00edch vrstv\u00e1ch atmosf\u00e9ry zanech\u00e1vaj\u00ed dopravn\u00ed letadla.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>The air is full of tiny, floating dust particles and droplets &#8211; known as \u201caerosols\u201d. Many aerosols are produced by nature. These include sand from desert dust storms, salt particles [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":5,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"esa_banner_image":"https:\/\/www.esa.int\/var\/esa\/storage\/images\/esa_multimedia\/images\/2003\/07\/volcano_-_grey_with_smoke2\/17894314-2-eng-GB\/Volcano_-_grey_with_smoke.jpe","esa_banner_description":"","esa_banner_credit":"ESA","esa_banner_licence":"ESA Standard Licence","esa_banner_detail_url":"https:\/\/www.esa.int\/ESA_Multimedia\/Images\/2003\/07\/Volcano_-_grey_with_smoke2","esa_external_url":"","esa_external_new_window":false,"_jetpack_feature_clip_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_post_was_ever_published":true},"categories":[64,42,10],"tags":[2],"panel":[],"language":[],"age":[],"duration":[],"resource_type":[],"audience":[],"wf_post_folders":[],"class_list":["post-1001","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-climate-change","category-earth","category-learn","tag-background-article"],"jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_featured_media_url":"","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kids.esa.int\/cs\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1001","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/kids.esa.int\/cs\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kids.esa.int\/cs\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/cs\/wp-json\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/cs\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1001"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/cs\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1001\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2144,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/cs\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1001\/revisions\/2144"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kids.esa.int\/cs\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1001"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/cs\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1001"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/cs\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1001"},{"taxonomy":"panel","embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/cs\/wp-json\/wp\/v2\/panel?post=1001"},{"taxonomy":"language","embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/cs\/wp-json\/wp\/v2\/language?post=1001"},{"taxonomy":"age","embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/cs\/wp-json\/wp\/v2\/age?post=1001"},{"taxonomy":"duration","embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/cs\/wp-json\/wp\/v2\/duration?post=1001"},{"taxonomy":"resource_type","embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/cs\/wp-json\/wp\/v2\/resource_type?post=1001"},{"taxonomy":"audience","embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/cs\/wp-json\/wp\/v2\/audience?post=1001"},{"taxonomy":"wf_post_folders","embeddable":true,"href":"https:\/\/kids.esa.int\/cs\/wp-json\/wp\/v2\/wf_post_folders?post=1001"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}